Beyaz çekirdek piyasadan bütünüyle çekilmedi; buna karşın üretiminde ve satışında belirgin bir gerileme yaşandı. Bu tablonun oluşmasında verimlilik, üretim giderleri, ithalat ve tüketicilerin seçimleri gibi çeşitli unsurların etkili olduğu değerlendiriliyor. Beyaz çekirdeğin raflardaki yerinin daralmasını açıklayan başlıca gerekçeler şöyle sıralanıyor.
BEYAZ ÇEKİRDEK NEDEN BULUNAMIYOR?
Raflarda beyaz çekirdeğe daha az rastlanması, yalnızca bir nedene dayanmıyor. Sektördeki kaynakların aktardığına göre üreticilerin siyah çekirdeği tercih etmeye başlaması, üretim giderlerindeki yükseliş ve düşük fiyatlı ithal ürünlerin piyasaya girmesi, beyaz çekirdeğin pazardan aldığı payı ciddi ölçüde geriletti. Talepte yaşanan düşüşün ardından çok sayıda üretici, beyaz çekirdek üretimini ya kıstı ya da bütünüyle sonlandırdı.
VERİMDEKİ FARK SİYAH ÇEKİRDEĞİ ÜRETİCİLER İÇİN ÖNE ÇIKARDI
Beyaz çekirdeğin daha az üretilmesinin başlıca gerekçelerinden birini, iki ürün arasındaki verim farkı oluşturuyor. Eşit büyüklükteki ekim alanlarında siyah çekirdekten, beyaz çekirdeğe göre daha yüksek miktarda ürün alındığı ifade ediliyor. Bu nedenle kazancını artırmayı hedefleyen üreticiler, ekim tercihlerini siyah çekirdek yönünde değiştirdi.
YETİŞTİRME MALİYETLERİ DAHA FAZLA
Beyaz çekirdek yetiştirmenin, siyah çekirdek üretimine kıyasla daha yüksek gider gerektirdiği belirtiliyor. Üretimdeki bu yüksek giderler, ürünün raflardaki satış fiyatını da artırıyor. İki ürün arasındaki fiyat farkı da tüketicilerin daha ekonomik olan siyah çekirdeğe yönelmesinde rol oynuyor.
İTHAL ÜRÜNLERLE YAŞANAN REKABET
Son yıllarda başta Çin olmak üzere yurt dışından getirilen düşük fiyatlı çekirdekler, yerli beyaz çekirdeğin piyasadaki rekabet kapasitesini de azalttı. Ucuz ithal çekirdeklerin pazarda daha fazla yer bulması, yerli beyaz çekirdek yetiştiricilerini güçlüklerle karşı karşıya bıraktı.
TÜKETİCİLERİN TERCİHLERİ FARKLILAŞTI
Beyaz çekirdeğin daha az bulunmasında, tüketim alışkanlıklarının değişmesi de etkili oldu. Siyah çekirdeğin daha dolgun, daha tuzlu ve daha lezzetli olarak değerlendirilmesi, pek çok tüketicinin bu ürüne yönelmesini beraberinde getirdi. Talep geriledikçe marketler de beyaz çekirdek için raflarında ayırdıkları alanı daraltmaya başladı.
BEYAZ ÇEKİRDEK PİYASADAN BÜTÜNÜYLE ÇEKİLDİ Mİ?
Beyaz çekirdeğin piyasadaki varlığı tamamen sona ermiş değil. Yerel ölçekte faaliyet gösteren bazı üreticiler, beyaz çekirdek yetiştirmeye devam ediyor. Bununla birlikte ürün artık geçmişte olduğu gibi her markette rahatlıkla bulunmuyor; ağırlıklı olarak belirli satış noktalarında tüketiciye sunuluyor.
BEYAZ ÇEKİRDEK HANGİ YERLERDEN ALINABİLİR?
Beyaz çekirdek satın almak isteyen tüketiciler, kuruyemiş mağazalarına, yerel pazarlara ya da çevrim içi alışveriş platformlarına yönelebiliyor. İnternette satış gerçekleştiren bazı üreticiler ile kuruyemiş satıcıları, beyaz çekirdeği tüketicilerle buluşturmayı sürdürüyor.
BEYAZ ÇEKİRDEK YENİDEN YAYGINLAŞACAK MI?
Beyaz çekirdeğin tekrar yaygın bir ürüne dönüşüp dönüşmeyeceğini, üreticilerden ve tüketicilerden gelecek talep belirleyecek. Bazı girişimcilerin ürünü yeniden raflarda öne çıkarmak amacıyla üretim ve pazarlama faaliyetleri yürüttüğü ifade ediliyor. Talebin yükselmesi durumunda beyaz çekirdeğin bir kez daha daha rahat bulunabilen bir ürün haline gelmesi olası görünüyor.


